//////

Archive for Maj, 2016

Świadomość wolności jest bez wątpienia funkcją zdolności jej postrzegania, jest jednak także funkcją doświadcza­nia rzeczywistej wolności. Iluzoryczność wolności, dostrzegana lub moż­liwa do spostrzeżenia przez ucznia w trakcie długotrwałego procesu na­uczania, zmienić musi jej osobowe postrzeganie, owocując: oporem, motywacją ku jej odzyskaniu, a przy bezskuteczności podejmowanych prób wyuczoną bezradnością, odtwórczym myśleniem i konformistycznymi zachowaniami. Zauważa to również A. Gurycka pisząc, że: „każde ogra­niczenie swobody wyboru prowadzi do procesu reaktancji, … (a-M.T.) … wyuczona bezradność, … charakteryzuje się zanikiem inicjatywy, obni­żeniem zdolności do uczenia się w nowych sytuacjach, depresją.” Wy­miar czasu wprowadzony do sposobu rozumienia przytaczanej myśli, wska­zuje pozorną trafność poglądu, zakładającego większe znaczenie spostrzegania własnej wolności od jej realnego posiadania.

A. Gurycka konstatuje, że podmiotowość w wychowaniu rozumiana być może jako sposób wychowania lub jego cel. Oba znaczenia są równie ważne i dodajmy wzajem się uzupełniające. Wydaje się bowiem, że nie­możliwe jest osiągnięcie celu bez wzorów dostarczanych przez codzienną praktykę wychowawczą i dydaktyczne konsekwencje rozwoju w określo­nych warunkach osoby ucznia. Sama zasada podmiotowości „nie oznacza … tworzenia warunków do wszelkiej aktywności wychowanka, lecz takiej aktywności, która pochodzi z własnego wyboru, jest wyrazem poczucia sprawstwa i kontroli nad otoczeniem.”Podjęcie refleksji nad edukacyjnymi zastosowaniami komputerów prowadzi również do kompleksu zagadnień związanych z efektywnością kształcenia oraz różnicami indywidualnymi między uczniami.

Termin efektywność zaczerpnięty został z dyscyplin pozape- dagogicznych. W ekonomii oznacza on rezultat działalności gospodarczej określany przez stosunek efektu do nakładu. W naukach humanistycznych pojęcie to obejmuje również efekty społeczne, kulturalne, polityczne itp. Prakseologia definiuje efektywność jako cechę działań, przynoszących pozytywny efekt, bez względu na to czy był on intencjonalny, czy nieza­mierzony. W publikacjach pedagogicznych spotkać można różne wyrażenia słu­żące określeniu efektywności kształcenia. Są to: skuteczność, sprawność, wydajność, ekonomiczność, osiągnięcia, wyniki, postępy itp. Istniejący stan rzeczy skłania wielu autorów do poszukiwania i formułowania wła­snych definicji efektywności kształcenia.